Maty, materace, karimaty

4 1 1 1 1 1 Rating 4.00

Na wstępie chcielibyśmy zwrócić waszą uwagę iż moment dokonywania zakupu podłoża, na którym będziemy spali podczas podróży jest bardzo ważny jest. Oczywiście dotyczy to tych podróży, podczas których spać będziemy w namiocie, pod gołym niebem lub w wszelakich chatach lub schroniskach gdzie śpi się na twardej podłodze. Otóż, w przeciwieństwie do większości pozostałego ekwipunku po zakupie maty/materaca mamy niewielkie możliwości modyfikacji. Wybierajmy więc jak najrozsądniej!

Podejmując decyzję o zakupie powinniśmy przede wszystkim pamiętać o następujących rzeczach: Izolacji termicznej od podłoża (wyrażonej współczynnikiem R; im wyższa wartość tym lepsza izolacja), wygodzie spania (trudno mierzalna), cenie no i oczywiście o wadze. Poniższy artykuł ma za zadanie pomóc znaleźć wam kompromis pomiędzy tymi czynnikami.

W największym skrócie jako podkład pod śpiwór mamy do wyboru trzy grupy produktów:

 

Karimaty 

karimata

Chyba wszyscy dobrze znają wynalazek firmy Karrimor (stąd nazwa). Lekka pianka, czasami powleczona folią aluminiową (zwana wówczas alumatą), zwijana w rulon lub składana jak harmonijka. Podobnie jak w przypadku wszystkich poniższych podkładów do spania izolacyjność cieplna karimaty wynika z warstwy powietrza (najlepszego izolatora) uwięzionego w mikro bąbelkach. Wygoda, a także izolacyjność zależy przede wszystkim od grubości karimaty. 

Przeciętna karimata o regularnym rozmiarze (ok 180x50 cm) i grubości około 1 cm, dostępna np. w znanej w Polsce francuskiej sieci supermarketów sportowych waży mniej więcej 400 g. Cieńszy odpowiednik (7 mm grubości) waży już zaledwie ok 200 g. Bardziej zaawansowane modele karimat z reguły składają się w harmonijkę, tym samym minimalizowana jest jedna z wad karimat - mianowicie objętość po spakowaniu. Lepsze (czyt. droższe) karimaty nie mają z reguły gładkiej powierzchni, a piankowe kolce, pomiędzy którymi mieści się więcej izolującego powietrza. Dzięki chropowatej powierzchni, droższe karimaty oferują też wyższy komfort, gdyż w miejscach styku ciała z karimatą jej grubość wynosi z reguły ok 2 cm. Wśród rekomendowanych karimat z wyższej półki znajduje się Thermarest Z-lite Sol ważąca wprawdzie 410 g, lecz oferująca znacznie wyższy komfort spania i lepszą izolacyjność (współczynnik R=2,6) od noname-owego odpowiednika przy zachowaniu podobnej wagi. 

   Największą zaletą karimaty jest niska cena, względna lekkość, a także możliwość noszenia karimaty na zewnątrz plecaka bez ryzyka jej uszkodzenia. Karimata teoretycznie jest jednym z nielicznych rodzajów podkładu do spania, który podlega jakimkolwiek modyfikacjom - można przyciąć prostokątną karimatę do kształtu mumii tym samym oszczędzając kilkadziesiąt gram. 

  Najważniejsze wady karimat to niski komfort podczas spania, a także spora objętość po złożeniu karimaty, szczególnie tych zwijanych w rulon. 

 

Maty samopompujące 

mata samopopmpujacaMaty samopompujące zyskały w ostatnich latach na popularności kosztem karimat. Choć nazwa sugeruje, że mata sama się pompuje to nie do końca tak jest. Po otwarciu wentyla, mata rozprostowując się nabiera wprawdzie trochę powietrza, jednak i tak wymagane jest jej dopompowanie. 

O ile niektóre maty samopompujące w rozmiarze "regular", tj. ok. 180x50 cm, potrafią ważyć nawet poniżej 500 g (np. seria Prolite cenionej firmy Thermarest) to jednak większość tego typu konstrukcji wagowo zbliża się do 1 kg. Maty ważące poniżej 700 g można śmiało uznać za lekkie. Pragnę jednak zwrócić uwagę, iż najlżejsze maty, przy wadze podobnej lub wyższej od zaawansowanych karimat oferują podobny komfort cieplny (np. wspomniany Prolite, R=2,2). 

  Maty samopompujące są z reguły wygodniejsze od karimat i często lepiej izolują od podłoża. Po złożeniu są też bardziej kompaktowe od karimat i z łatwością można je schować wewnątrz plecaka. 

  Są natomiast znacznie droższe, mniej odporne na uszkodzenia (konieczność noszenia zestawu naprawczego!) i co najważniejsze w kontekście lekkiego podróżowania - cięższe!!!.

 

Materace dmuchane 

materac dmuchanyPamiętajmy, iż obecnie materac dmuchany nie musi oznaczać ważącego kilka kilogramów gumowego kolosa wykorzystywanego zamiast łóżka lub do pływania po jeziorze. Waga przykładowego, lekkiego materaca o grubości 6 cm i współczynniku izolacji R=6 (np. firmy Pacific Outdoor, której materac Ether 6 kupiłem w Polsce za 130 PLN - dziś raczej niedostępny) to zaledwie 490 g. Najdroższe modele lekkich materacy potrafią ważyć zaledwie 350 g, zaś tanie lekkie materace są dostępne np. we wspomnianej sieci sportowych supermarketów. Wiele firm oferuje lekkie wersje materacy dmuchanych, które:

  zajmują mniej miejsca i są znacznie lżejsze od mat samopompujących, oferujących wysoki komfort spania, a także wyższą izolacyjność termiczną.

  W zasadzie jedynymi wadami dmuchanych materacy są: podatność na przebicia (podobnie jak samopompy), konieczność dłuższego dmuchania (może być problematyczne na dużych wysokościach gdzie każdy oddech boli) i wyższa cena od karimat, a podobna do mat samopompujących.

 

 

Sposoby obniżenia wagi

Mniejszy rozmiar

mata krotka thermarestWielu miłośników podróżowania "na lekko" kupuje maty czy materace o mniejszym rozmiarze. Zamiast regularnej długości ok 180 cm, wybierają wersje small, o długości ok 120 cm. Wiele osób uważa, iż miękko ma być tylko na odcinku od tyłka do głowy. Komfort spania nie spadnie nam drastycznie jeśli nogi nie będą leżały na materacu lub macie. Dzięki wyborowi krótszego podkładu do spania można oszczędzić ok 30% wagi. Na przykładzie produktów Thermarest spadek wagi jest następujący:

  • Samopompa Prolite zamiast 480 g waży ledwie 335 g przy rozmiarze 119 cm,
  • Karimata Z Lite Sol - 290 g zamiast 410 g,
  • Materac Neoair Xlite - 230 g zamiast 350 g. (na zdjęciu obok) 

Rozważając zakup krótszej maty trzeba jednak pamiętać, iż śpiwór będzie leżał bezpośrednio na podłodze, może więc się zabrudzić, zawilgnąć lub potargać. Wszystko zależy więc od miejsca gdzie będziemy spać.

 

 

"Szkieletowy" materac

materac klymitInnym sposobem na obniżenie wagi jest kupno materaca, który nie ma pełnej powierzchni. W niektórych miejscach taki materac-szkielet jest "dziurawy". Idea takiego materaca opiera się o założenie, iż leżąc przygniatamy śpiwór i w ten sposób od spodu zbity puch, czy syntetyczne wypełnienie śpiwora izoluje nas w niewielkim stopniu. Leżąc na takim dziurawym materacu wypełnienie śpiwora wchodzi w dziury, gdzie się rozpręża - nie tracimy więc wiele na izolacji cieplnej, zaś komfort zapewnia nam nadmuchany szkielet materaca. W dodatku, tego typu materace można albo układać pod śpiworem, albo w jego wnętrzu. Przykładem opisanego powyżej rozwiązania jest materac Klymit Inerta Xlite (na zdjęciu) ważący, uwaga, 173 g w wersji krótkiej i 258 g o długości regularnej. 

 

Materac balonowy

materac balonowyChyba najlżejszym materacem turystycznym na świecie jest ten wykonany z... balonów. Tak, to nie żart. Na potrzeby kilkudniowych biegów, gdzie liczy się każdy gram bagażu, wymyślony został materac ważący niecałe 100 gramów (wraz z pompką!). Materac to tak naprawdę cienki nylon uszyty w ten sposób, że na całej długości mamy puste 6 lub 7 komór. W te komory wsuwamy nadmuchane podłużne balony - takie jak do skręcania figurek. 

Materace balonowe firmy Balloonbed (zdjęcie obok pochodzi z ich strony) występują w dwóch wariantach: Original - dla osób do 85 kg oraz Mk2 dla osób cięższych. Nie da się ukryć, że materac balonowy nadaje się przede wszystkim na wypady z małą ilością nocy. W związku z tym, że balony są raczej jednorazowego użytku, po każdej nocy trzeba je wymienić. Mimo to, wydaje się, że materac balonowy to ciekawa alternatywa dla biegaczy na ultra-długich dystansach. 

 

Hamak

lekki hamakKolejnym alternatywnym rozwiązaniem jest zastosowanie lekkiego hamaka. Wiele osób uważa, ze jest to najwygodniejszy sposób spania. Trzeba jednak pamiętać, że o ile hamak może być faktycznie lekki (poniżej 400 g) to jednak wymaga punktów, do których można go zamocować.

Zwolennicy spania w hamaku używają też argumentu, iż śpiąc na hamaku nie potrzebujemy namiotu (wystarczy płachta), a powieszenie hamaka na wysokości kilkudziesięciu centymetrów nad ziemią powoduje, że nie straszne nam zimno ciągnące od ziemi. 

 

Co wybrać?

Jak to zwykle bywa nie ma jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie. Wszystko zależy od celu naszej podróży oraz zasobności portfela. Z konwencjonalnych rodzajów podłoża osobiście uważam, iż najsensowniejszym rozwiązaniem wydaje się być lekki dmuchany materac. Można go kupić za mniej niż 200 PLN, a oferuje bezkonkurencyjną wygodę i izolację. Jest także bardzo uniwersalny. Jeśli liczy się każdy grosz to pozostaje nam zakup karimaty, z tym zastrzeżeniem, że karimata za więcej niż 100 PLN w większości wypadków traci sens gdyż przegrywa rywalizację z materacem. Nie jestem zwolennikiem mat samopompujących. Wysoka cena lekkich mat w połączeniu z ich słabą izolacją termiczną powoduje, że zdecydowanie wolę dźwigać materac. fa-plus

Masz jakieś uwagi? Uważasz, ze czegoś brakuje w tym artykule? Skomentuj go, a z chęcią uzupełnimy treść!

 

Leave your comments

Post comment as a guest

0 Character restriction
Your text should be more than 10 characters

People in this conversation

  • Tytus Bomba

    Witam,

    Jako użytkownik hamaka muszę powiedzieć, że hamak w żadnym wypadku nie zastępuje maty!
    Leżąc w hamaku śpiwór kompresuje się pod ciężarem tak samo jak leząc na ziemi, przez co traci izolacje. Do tego dochodzi wiaterek owiewający spód hamaka - w rezultacie robi się zimno. W sumie jest zimniej niż leząc na ziemi. Tak dla jasności - im bliżej ziemi tym mniejszy wiatr, dla zainteresowanych polecam poczytanie o przepływie laminarnym ;)
    Osobiście używam karimaty spiąć w hamaku - komfort jest lepszy niż leząc w łóżku w pięcio gwiazdkowym hotelu z Sashą Grey. Do tego prosta płachta brezentowa z marketu budowlanego 1,85x2,85m - 700g i jest gites!

    0 Like Short URL:
  • Bartek

    Świetny opis możliwości wyboru "wyrka"

    0 Like Short URL:
  • Natalia

    Czasem trzeba na szlaku po prostu gdzieś po drodze usiąść by np. zjeść, odpocząć, popatrzeć na mapę. Wtedy przyda się tzw. poddupnik. Osobiście polecam maty WWAGO . Są zaskakująco lekkie, tylko 20 gramów a po złożeniu mieszczą się nawet w kieszeniach bojówek.

    Comment last edited on about 3 months ago by Łukasz
    0 Like Short URL: